News & analizy
Boom centrów danych w Europie: ile energii zużyją do 2030 roku?
Zaktualizowano: Autor: Andrzej Niemiec9 min czytania
Centra danych w UE i Wielkiej Brytanii zużyły w 2023 roku 114–124,5 TWh. Do 2030 roku może to być 218–287 TWh, a emisje zależą od miksu energetycznego.
Spis treści
- Ile energii zużywają centra danych w Europie?
- Dlaczego szacunki różnią się nawet dwukrotnie?
- Ile energii zużyją centra danych do 2030 roku?
- Czy centra danych wyemitują więcej CO₂ niż Argentyna?
- Od czego zależą emisje centrów danych?
- Jak wygląda sytuacja centrów danych w Polsce?
- Skąd pomysł na gaz przy serwerowniach?
- Co mogą zrobić operatorzy centrów danych?
- Czy Polska ma strategię dla centrów danych?
- Najczęstsze pytania
- Źródła
Ile energii zużywają centra danych w Europie?
Nie istnieje jedna liczba, bo wynik zależy od tego, co uznamy za Europę. Raport System Overload szacuje zużycie centrów danych w UE i Wielkiej Brytanii w 2023 roku na 114,0–124,5 TWh, a dla samej UE na 109,6–112,7 TWh [1]. Przegląd IEA 4E podaje dla Europy przedział 55–80 TWh i około 2,2 proc. zapotrzebowania UE-27 na energię elektryczną [2]. Ta rozbieżność wynika z różnych zakresów geograficznych i metodologii, nie z błędu w obliczeniach.
Dlaczego szacunki różnią się nawet dwukrotnie?
Centra danych nie są jednolitą kategorią. IEA 4E wskazuje, że publikowane estymacje różnią się wielokrotnie w zależności od tego, czy wlicza się Wielką Brytanię, kryptowaluty i chłodzenie, oraz od przyjętego roku bazowego [2]. Przy każdej prognozie warto więc sprawdzić trzy rzeczy: zakres geograficzny, definicję obiektu i to, czy mowa o energii elektrycznej, czy o emisjach. Bez tego porównanie dwóch raportów prowadzi do wniosków, których żaden z nich nie zawiera.
Ile energii zużyją centra danych do 2030 roku?
Według scenariuszy z raportu System Overload zużycie w UE i Wielkiej Brytanii wzrośnie z 114–124,5 TWh w 2023 roku do 218,4–287,4 TWh w 2030 roku [1]. W wariancie wysokiego popytu oznacza to wzrost o maksymalnie 160 proc. wobec 2023 roku. Autorzy raportu, opublikowanego w lutym 2025 roku przy okazji AI Action Summit w Paryżu, opisują taki scenariusz jako możliwe podważenie europejskiej transformacji energetycznej [3]. To prognoza modelowa, a nie pomiar — i tak należy ją czytać.
Czy centra danych wyemitują więcej CO₂ niż Argentyna?
Dostępne dane tego nie potwierdzają. W scenariuszu wysokiego popytu i dużego udziału paliw kopalnych nowe centra danych w UE mogłyby w 2030 roku emitować około 39 mln ton CO₂e rocznie [1]. Argentyna wyemitowała w 2023 roku około 184 mln ton CO₂e w serii obejmującej sektory bez LULUCF [4]. Porównanie wymaga dodatkowo ujednolicenia metryki, bo jedna liczba dotyczy nowych obiektów w UE, a druga całej gospodarki. Teza o przegonieniu Argentyny przez centra danych nie znajduje oparcia w przywoływanych źródłach.
Od czego zależą emisje centrów danych?
Od miksu energetycznego, nie od liczby serwerów. W wariancie zasilania odnawialnego dodatkowe emisje operacyjne nowych centrów danych w UE byłyby według raportu bliskie zeru [1]. Skumulowany skutek nowych obiektów w latach 2025–2030 autorzy szacują na 121 mln ton CO₂e w scenariuszu opartym na paliwach kopalnych [5]. W skali globalnej centra danych zużyły około 415 TWh w 2024 roku, a IEA prognozuje około 945 TWh w 2030 roku, czyli ponad dwukrotny wzrost, napędzany głównie przez AI [6]. Globalny udział centrów danych w emisjach CO₂ to około 0,5 proc., a w scenariuszu bazowym może dojść do około 1 proc. w 2030 roku [7].
| Kryterium | Wariant niski (UE+UK) | Wariant wysokiego popytu (UE+UK) | Przegląd IEA 4E (Europa) |
|---|---|---|---|
| Zużycie w 2023 roku | 114,0 TWh | 124,5 TWh | 55–80 TWh |
| Zużycie w 2030 roku | 218,4 TWh | 287,4 TWh | brak prognozy w przeglądzie |
| Zmiana wobec 2023 roku | blisko dwukrotnie | do +160 proc. | nie dotyczy |
| Emisje | zależne od miksu | 39 mln t CO₂e rocznie (nowe obiekty UE) | nie analizowano |
| Zakres geograficzny | UE i Wielka Brytania | UE i Wielka Brytania | Europa, z naciskiem na UE-27 |
Jak wygląda sytuacja centrów danych w Polsce?
Polski rynek rośnie szybko, ale dane są skąpe. Business Insider podaje, że moc krajowych centrów danych podwoiła się w ciągu trzech lat do ponad 200 MW, a do 2030 roku może osiągnąć 500 MW [8]. OKO.press zwraca uwagę, że kolejne pozwolenia wydawane są bez pełnej analizy bilansu energetycznego i wodnego [9]. Green-news opisuje brak polityki przestrzennej jako nowe wyzwanie dla samorządów i systemu energetycznego [10]. Wspólny mianownik tych tekstów jest jeden: skala inwestycji rośnie szybciej niż infrastruktura, która ma je obsłużyć.
Skąd pomysł na gaz przy serwerowniach?
Część projektów nie czeka na rozbudowę sieci i stawia własne źródła zasilania. PurePC opisuje boom na centra danych obsługujące AI, który napędza projekty gazowe przy serwerowniach, wraz z ryzykiem emisji i kosztów energii [11]. To rozwiązanie szybkie, ale zwiększa ślad węglowy dokładnie w momencie, gdy raporty wskazują miks energetyczny jako główną zmienną emisji [1]. Ten sam mechanizm widać w wyścigu o moce obliczeniowe dla modeli językowych, który opisujemy przy okazji Google 2026: wyszukiwarka, która zrobi za ciebie zakupy i zaplanuje urlop.
Co mogą zrobić operatorzy centrów danych?
Polecamy zacząć od ustalenia własnego punktu wyjścia, bo bez niego każda inwestycja jest zgadywaniem. Warto zmierzyć zużycie energii na jednostkę IT, sprawdzić, jaka część energii pochodzi z OZE, i dopiero potem wybierać technologie. Trzy kierunki powtarzają się w analizach: kontrakty na energię odnawialną z certyfikatami pochodzenia, odzysk ciepła odpadowego oraz chłodzenie cieczą w nowych obiektach. Każdy z nich ma sens tylko wtedy, gdy obniża emisje w danym miksie, a nie gdy przenosi je gdzie indziej.
Dla mniejszych operatorów realna jest ścieżka stopniowa: audyt, zmiana umowy na energię, modernizacja chłodzenia. Większe obiekty mogą planować własne źródła OZE, ale muszą liczyć się z czasem przyłączenia do sieci. Kontekst rynkowy i kompetencyjny opisujemy szerzej w tekście o wdrożeniach AI z pilotażu do produkcji [/posts/praktyczne-zastosowania-przewodnik].
Czy Polska ma strategię dla centrów danych?
Z przywoływanych źródeł wynika raczej brak spójnej strategii niż jej kształt. OKO.press pisze o wydawaniu kolejnych pozwoleń bez pełnego rozrachunku z bilansem energetycznym i wodnym [9], a green-news o braku polityki przestrzennej towarzyszącej inwestycjom [10]. To nie znaczy, że inwestycje są wstrzymane — wręcz przeciwnie, Business Insider prognozuje wzrost mocy do 500 MW do 2030 roku [8]. Znaczy to tyle, że o tempie rozwoju decyduje dziś dostęp do prądu, a nie dokument strategiczny.
Najczęstsze pytania
Ile prądu zużywa jedno centrum danych?
Nie da się podać jednej wartości, bo zużycie zależy od mocy obiektu i gęstości zainstalowanego sprzętu. Publikowane szacunki dla całego sektora różnią się nawet dwukrotnie, właśnie z powodu różnych definicji i zakresów [2]. Wiarygodna odpowiedź wymaga danych od operatora: mocy zamówionej, wskaźnika efektywności energetycznej i rzeczywistego profilu obciążenia w ciągu roku.
Czy centra danych odpowiadają za dużą część globalnych emisji?
Obecnie za niewielką. Według zestawienia opartego na danych IEA odpowiadały za około 0,5 proc. globalnych emisji CO₂, a w scenariuszu bazowym ich udział może dojść do około 1 proc. w 2030 roku [7]. Problemem nie jest więc udział w globalnej sumie, ale tempo wzrostu i lokalne przeciążenie sieci w regionach o dużej koncentracji obiektów.
Czy AI zwiększa zużycie energii przez centra danych?
Tak, i to jest główny czynnik wzrostu. Globalne zużycie energii elektrycznej przez centra danych wyniosło około 415 TWh w 2024 roku, a IEA prognozuje około 945 TWh w 2030 roku, czyli ponad dwukrotny wzrost [6]. Skala zależy od tempa wdrażania modeli i od tego, jak szybko poprawi się efektywność sprzętu oraz chłodzenia.
Czy emisje centrów danych da się sprowadzić do zera?
Operacyjnie tak, jeśli obiekty byłyby zasilane wyłącznie energią odnawialną. Raport wskazuje, że w wariancie OZE dodatkowe emisje operacyjne nowych centrów danych w UE byłyby bliskie zeru [1]. Problemem pozostaje ślad związany z produkcją sprzętu i budową infrastruktury, którego sam miks energetyczny nie usuwa.
Od czego zależy, czy prognozy się sprawdzą?
Od trzech zmiennych: tempa wzrostu popytu na AI, tempa rozbudowy sieci elektroenergetycznej i udziału paliw kopalnych w miksie. Scenariusze różnią się tak mocno, że pojedyncza liczba na 2030 rok jest zawsze uproszczeniem [1][2]. Warto czytać je jako widełki i sprawdzać, jakie założenia przyjął ich autor.
Źródła
- SYSTEM OVERLOAD: How new data centres could throw Europe's energy transition off course (Beyond Fossil Fuels, 2025)
- Data Centre Energy Use: Critical Review of Models and Results (IEA 4E, 2025)
- New data centres could undermine Europe's energy transition, eating into its emissions cuts, study finds (Beyond Fossil Fuels, 2025)
- Argentina Carbon dioxide (CO2) emissions — data, chart (The Global Economy)
- SYSTEM OVERLOAD: How new data centres could throw Europe's energy transition off course (Beyond Fossil Fuels, 2025)
- Energy demand from AI — Energy and AI (IEA)
- AI: Five charts that put data-centre energy use and emissions into context (Carbon Brief)
- Boom na centra danych w Polsce. Ograniczony dostęp do prądu blokuje rozwój (Business Insider Polska)
- Cyfrowa hydrozagadka. Czym Polska przyciąga centra danych? (OKO.press)
- Infrastruktura cyfrowa kontra przestrzeń i mieszkańcy — centra danych (Green-news.pl)
- AI potrzebuje mocy, której sieć nie dowozi. Nowe centra danych a elektrownie gazowe (PurePC)
Fanatyk nowych technologii i specjalista w zakresie sztucznej inteligencji.
Jak powstają teksty: Polityka AI · O redakcji