[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"layout-ticker":3,"$fHx2bms98lfKqbYuildsadx_SCBig-G5ms2WPrASEnmU":208,"$f2Lkf_K2Jztx3lWIL5U_zwqL5nuw7e2tZWx2LhcAtW78":236,"atoms-czy-mniej-danych-treningowych-sprawi-ze-twoj-llm-zapamieta-wiecej-faktow":333},[4,10,16,21,26,31,36,41,46,51,56,61,66,72,77,82,87,92,97,102,107,112,118,123,128,133,138,143,148,153,158,163,168,173,178,183,188,193,198,203],{"slug":5,"draft_id":6,"pillar_id":8},"jak-legalon-obnizyla-koszty-modeli-kodowych-o-65-bez-spowolnienia-pracy-i-jak-to-zrobic-w-twojej-firmie-jaqm",{"title":7},"LegalOn obniżyła dzienne koszty Codex o 65% — jak to działa",{"name":9},"Narzędzia AI",{"slug":11,"draft_id":12,"pillar_id":14},"ai-w-badaniach-kwantowych-jak-jump-trading-automatyzuje-prace-analitykow-w-30-mniej-czasu",{"title":13},"Agenci AI w badaniach ilościowych: przykład Jump Trading",{"name":15},"Praktyczne zastosowania",{"slug":17,"draft_id":18,"pillar_id":20},"jak-asana-obnizyla-koszty-testow-browserowych-o-76-razy-i-jak-to-zrobic-w-twojej-firmie-juz-teraz",{"title":19},"Agenci przeglądarkowi AI w testach: jak Asana obniżyła koszty 76 razy",{"name":15},{"slug":22,"draft_id":23,"pillar_id":25},"jak-ai-w-atlassian-openai-automatyzuje-prace-zespolow-i-jak-to-zrobic-w-twojej-firmie",{"title":24},"Atlassian i OpenAI: co daje ChatGPT i Codex w Jirze — stan na 2026",{"name":9},{"slug":27,"draft_id":28,"pillar_id":30},"jak-ai-przyspiesza-prace-zespolow-it-o-30-ale-tylko-jesli-wiesz-jak-zintegrowac-ja-z-kodem-i-dokumentacja",{"title":29},"Ile naprawdę daje AI zespołowi programistów? Badania, ceny, pomiar",{"name":9},{"slug":32,"draft_id":33,"pillar_id":35},"jak-ai-z-atlassianem-i-openai-przyspiesza-prace-zespolowa-ale-czy-warto-wdrazac-to-w-twojej-firmie",{"title":34},"ChatGPT w firmie: plany Business, ceny i bezpieczeństwo danych (2026)",{"name":9},{"slug":37,"draft_id":38,"pillar_id":40},"jak-zautomatyzowac-analize-danych-w-twojej-firmie-bez-it-i-zaoszczedzic-40-budzetu",{"title":39},"Analiza danych bez działu IT: agenci AI i automatyzacja w 2026",{"name":9},{"slug":42,"draft_id":43,"pillar_id":45},"jak-data-agent-w-chatgpt-work-oszczedza-20-30-czasu-analitykow-bez-kodowania",{"title":44},"Data agent w ChatGPT Work: co potrafi analityk bez kodowania",{"name":9},{"slug":47,"draft_id":48,"pillar_id":50},"jak-ai-zwieksza-wydajnosc-inzynierow-o-21-i-jak-to-zrobic-w-twojej-firmie",{"title":49},"Jak Codex zwiększa wydajność inżynierów — case study 1Password i",{"name":15},{"slug":52,"draft_id":53,"pillar_id":55},"chatgpt-przyspiesza-prace-marketingowa-o-90-jak-to-zrobic-w-twojej-firmie",{"title":54},"ChatGPT Work w marketingu: co przyspiesza, a czego nie zastąpi",{"name":15},{"slug":57,"draft_id":58,"pillar_id":60},"kontrola-agentow-ai-kiedy-twoja-firma-traci-wplyw-nad-dzialaniami-automatyzacji",{"title":59},"Kontrola agentów AI: jak firma zachowuje wpływ nad automatyzacją",{"name":15},{"slug":62,"draft_id":63,"pillar_id":65},"fsm-runtime-vs-llm-dlaczego-polskie-firmy-placa-za-bledne-mutacje-stanu",{"title":64},"FSM runtime vs. LLM: dlaczego polskie firmy płacą za błędne mutacje stanu",{"name":15},{"slug":67,"draft_id":68,"pillar_id":70},"csv-do-raportu-dla-zarzadu-w-30-minut-bez-excela-bez-bolu-glowy",{"title":69},"Raport zarządczy z CSV w kilka minut — jak Claude i Copilot zastępują",{"name":71},"Tutoriale how-to",{"slug":73,"draft_id":74,"pillar_id":76},"jak-zbudowac-wlasny-pipeline-grafow-wiedzy-z-tekstu-w-6-krokach-i-kiedy-to-nie-warto",{"title":75},"Grafy wiedzy z tekstu: kiedy się opłacają, a kiedy to marnotrawstwo",{"name":71},{"slug":78,"draft_id":79,"pillar_id":81},"wspoldzielona-pamiec-dla-agentow-ai-jak-21-wezlow-zmienilo-koszty-debugowania-w-7-domenach",{"title":80},"Współdzielona pamięć agentów AI: jak działa i kiedy się opłaca",{"name":15},{"slug":83,"draft_id":84,"pillar_id":86},"jak-banki-chronia-swoje-algorytmy-i-dlaczego-twoje-agencje-ai-sa-bezbronne",{"title":85},"AI w bankach 2026: jak chronić algorytmy przed zagrożeniami",{"name":15},{"slug":88,"draft_id":89,"pillar_id":91},"agenci-ai-nie-zastepuja-ludzi-tworza-im-nowe-mozliwosci-jak-basis-clay-i-exa-labs-przeksztalcaja-procesy-w-zdolnosci-operacyjne",{"title":90},"Basis, Clay i Exa Labs: co robią agenci AI, a co zostaje człowiekowi",{"name":15},{"slug":93,"draft_id":94,"pillar_id":96},"jak-ocenic-llm-w-produkcji-bez-polegan-na-vibes-trzy-proste-reguly-w-pythonie",{"title":95},"Jak ocenić LLM w produkcji bez „vibes”? Reguły i metryki w Pythonie",{"name":15},{"slug":98,"draft_id":99,"pillar_id":101},"figma-ai-asystent-czy-twoi-projektanci-moga-zrezygnowac-z-myszki",{"title":100},"Figma AI agent: co potrafi asystent projektowania w 2026?",{"name":9},{"slug":103,"draft_id":104,"pillar_id":106},"heym-vs-tradycyjne-narzedzia-kiedy-agent-ai-przestaje-byc-dodatkiem-i-staje-sie-domyslnym-blokiem",{"title":105},"Agent AI jako domyślny blok workflow: Heym, n8n, Make i Zapier w 2026",{"name":9},{"slug":108,"draft_id":109,"pillar_id":111},"langchain-w-pipeline-ie-retrievalowym-sprawdzilismy-to-nie-dziala-tak-jak-sie-wydaje",{"title":110},"LangChain w RAG: co robi, gdzie zwalnia i kiedy go zostawić",{"name":15},{"slug":113,"draft_id":114,"pillar_id":116},"autonomiczny-bot-ai-zhackowal-projekty-microsoftu-i-innych-firm-jak-to-dziala-i-co-to-oznacza-dla-open-source",{"title":115},"Lokalne modele AI w 2026: Ollama, LM Studio i modele polskie",{"name":117},"News & analizy",{"slug":119,"draft_id":120,"pillar_id":122},"ai-nie-jest-najwiekszym-zagrozeniem-to-twoi-pracownicy-otwieraja-drzwi-hakerom",{"title":121},"Exploity i skradzione hasła zamiast AI — co naprawdę atakuje firmy w",{"name":117},{"slug":124,"draft_id":125,"pillar_id":127},"ue-chce-zmusic-google-do-otwarcia-androida-na-konkurencyjne-asystenty-ai-co-to-oznacza-dla-polskich-firm",{"title":126},"Komisja Europejska nakazała Google otworzyć Androida dla",{"name":117},{"slug":129,"draft_id":130,"pillar_id":132},"twoja-architektura-multi-agent-kosztuje-5000-pln-miesiac-na-tokenach-jak-to-zmienic",{"title":131},"Koszty tokenów w architekturze multi-agent: jak je policzyć i obniżyć",{"name":71},{"slug":134,"draft_id":135,"pillar_id":137},"agent-ai-dostal-dostep-do-twoich-systemow-czy-twoja-firma-jest-gotowa",{"title":136},"OWASP Top 10 dla LLM 2026: co zmienia się dla firm z agentami AI",{"name":117},{"slug":139,"draft_id":140,"pillar_id":142},"rag-w-produkcji-dlaczego-80-projektow-zawodzi-juz-po-pierwszym-deploymencie",{"title":141},"RAG w produkcji: od demo do systemu, który działa — co się zmienia",{"name":15},{"slug":144,"draft_id":145,"pillar_id":147},"jak-zbudowac-kontrolna-warstwe-dla-llm-w-produkcji-przyklad-z-100-niezawodnoscia",{"title":146},"Walidacja outputu lokalnych LLM w produkcji: JSON mode, structured",{"name":15},{"slug":149,"draft_id":150,"pillar_id":152},"chi-2026-dlaczego-apple-stawia-na-barcelone-i-co-to-oznacza-dla-twojego-biznesu",{"title":151},"CHI 2026 w Barcelonie: co Apple zaprezentowało naukowcom i jak to",{"name":117},{"slug":154,"draft_id":155,"pillar_id":157},"czy-polska-moze-powtorzyc-sukces-singapuru-ai-w-walce-z-nielegalnym-handlem-gatunkami",{"title":156},"Fin Finder: jak AI pomaga celnikom rozpoznawać płetwy rekinów",{"name":117},{"slug":159,"draft_id":160,"pillar_id":162},"odpowiedzialna-ai-w-microsoft-350-inzynierow-etyki-vs-87-polskich-firm-bez-polityki",{"title":161},"Odpowiedzialna AI w firmach: od zasad Microsoftu do wymogów AI Act",{"name":117},{"slug":164,"draft_id":165,"pillar_id":167},"midi-2020-co-naprawde-zmienilo-sie-w-polskim-ai-po-tej-konferencji",{"title":166},"MIDI 2020: ósma edycja konferencji o inteligentnych maszynach",{"name":117},{"slug":169,"draft_id":170,"pillar_id":172},"dall-e-2-jak-polskie-firmy-moga-zarabiac-na-tekscie-ktory-maluje-obrazy",{"title":171},"Generatory obrazów AI w 2026: co potrafią i jak wybrać narzędzie",{"name":117},{"slug":174,"draft_id":175,"pillar_id":177},"proces-muska-vs-altman-dlaczego-polskie-firmy-ai-wstrzymaly-inwestycje-na-3-miesiace",{"title":176},"Proces Muska vs. Altman: co ujawnił o przyszłości OpenAI i biznesu AI",{"name":117},{"slug":179,"draft_id":180,"pillar_id":182},"lingbot-world-fast-17-fps-w-generowaniu-wideo-czy-to-wystarczy-zeby-wyprzedzic-stability-ai",{"title":181},"LingBot-World-Fast: co potrafi otwarty world model Robbyant",{"name":9},{"slug":184,"draft_id":185,"pillar_id":187},"calowanie-robotow-biznesowy-sens-czy-naukowy-eksperyment",{"title":186},"Roboty społeczne w Polsce: od eksperymentu do praktyki",{"name":117},{"slug":189,"draft_id":190,"pillar_id":192},"gemini-3-5-vs-gpt-5-5-kto-oszukuje-a-kto-naprawde-buduje",{"title":191},"GPT-5.5 vs Gemini 3.5: co naprawdę wiadomo w 2026 roku",{"name":9},{"slug":194,"draft_id":195,"pillar_id":197},"sensenova-vs-flux-klein-ktore-narzedzie-do-edycji-obrazow-ai-oszczedzi-ci-120-godzin-pracy-rocznie",{"title":196},"SenseNova U1.5 vs FLUX 3 Image Klein: co wybrać do edycji zdjęć",{"name":9},{"slug":199,"draft_id":200,"pillar_id":202},"czy-agi-naprawde-nadejdzie-za-kilka-lat-demis-hassabis-kontra-polska-rzeczywistosc",{"title":201},"Kiedy powstanie AGI? Co naprawdę powiedział Demis Hassabis",{"name":117},{"slug":204,"draft_id":205,"pillar_id":207},"inzynieria-promptow-jak-zaczac-bez-wydawania-zlotowki",{"title":206},"Inżynieria promptów: jak zacząć bez wydawania złotówki",{"name":71},[209],{"id":210,"slug":211,"page_type":212,"hub_slug":213,"cover_image":214,"published_at":215,"last_refreshed_at":216,"reviewed_at":217,"reviewed_by":217,"reading_time_min":218,"pillar_id":219,"author_id":223,"draft_id":230},"94e32abe-df12-4f25-b7db-bc8bc97bd705","czy-mniej-danych-treningowych-sprawi-ze-twoj-llm-zapamieta-wiecej-faktow","article","lokalne-modele-ai","2da47887-d304-4218-99d2-4e7120a16696","2026-08-18T23:49:46.939Z","2026-10-23T06:22:49.358Z",null,6,{"id":220,"name":117,"slug":221,"color_token":222},"165808b7-bea9-4eef-8280-014b3d85e6bf","news-analizy","azure",{"display_name":224,"slug":225,"bio_short":226,"social_links":227},"Andrzej Niemiec","andrzej-niemiec","Fanatyk nowych technologii i specjalista w zakresie sztucznej inteligencji.",{"linkedin":228,"x":217,"github":217,"website":229},"https:\u002F\u002Fwww.linkedin.com\u002Fin\u002Fandrzej-niemiec-b3ab60220\u002F","https:\u002F\u002Faion-automation.pl",{"title":231,"meta_description":232,"body_mdx":233,"word_count":234,"schema_type":235},"Czy mniejszy zbiór danych poprawia zapamiętywanie faktów?","Kontrolowana selekcja danych zwiększa liczbę faktów zapamiętanych przez model. Wyjaśniamy wyniki badań z 2026 roku, rolę częstości faktów i wymagania lokalnych modeli.","## Czy mniejszy zbiór danych poprawia zapamiętywanie faktów?\n\nTak, jeśli mniejszy zbiór powstaje w wyniku kontrolowanej selekcji, a nie mechanicznego wycięcia części korpusu. Badanie z kwietnia 2026 roku pokazało, że odpowiednio dobrany podzbiór danych zwiększa liczbę faktów zapamiętanych przez model [1]. W lokalnym wdrożeniu decyduje rozkład informacji w danych, nie ich objętość. Szerszy obraz narzędzi i modeli do uruchomienia na własnym sprzęcie zbiera hub [lokalne modele AI](\u002Flokalne-modele-ai).\n\n## Co pokazało badanie z kwietnia 2026 roku?\n\nPraca Ye, Feldmana i Talwara, opublikowana 9–10 kwietnia 2026 roku, badała zapamiętywanie faktów o encjach na danych z Wikipedii [1][2]. Model GPT-2 Small o 110 mln parametrów, trenowany na wyselekcjonowanym zbiorze, zapamiętywał 1,3 raza więcej faktów encji i dorównywał modelowi 1,3 mld parametrów trenowanym na pełnym zbiorze [2]. Wynik dotyczy jednego modelu i jednego zestawu danych.\n\nSelekcja w tym eksperymencie nie polegała na losowym usunięciu części tekstu. Chodziło o ograniczenie liczby faktów do pojemności modelu i wyrównanie częstości ich występowania. Autorzy wskazują, że nadmiar informacji względem pojemności obniża dokładność faktograficzną [1]. To wyjaśnia, dlaczego prosty test „mniej danych” nie musi dać poprawy. Różne podejścia do lokalnych wdrożeń, w tym modele gęste i MoE, opisuje artykuł [MoE vs dense](\u002Fposts\u002Fmoe-vs-dense-kto-wygrywa-w-lokalnych-wdrozeniach-ai-b32x).\n\n## Jak częstość występowania faktów wpływa na pamięć modelu?\n\nBardzo częste fakty zużywają pojemność modelu szybciej niż rzadkie, bo występują w wielu dokumentach. Spłaszczanie rozkładu częstości pozwala dojść do granicy dokładności przy mniejszym korpusie [1]. Korzyść zależy od tego, czy dane są już oczyszczone i zduplikowane.\n\nPowtórzenia działają w obie strony. Praca o ponownym użyciu danych opisuje okno zapamiętywania: wysokiej jakości dane użyte po raz kolejny początkowo pomagają, a zbyt wczesne lub nadmierne powtarzanie zwiększa ryzyko overfittingu [3]. Harmonogram powtórzeń jest więc częścią projektu danych, a nie dodatkiem do niego.\n\n## Czym selekcja danych różni się od deduplikacji i filtrowania jakości?\n\nDeduplikacja usuwa identyczne lub bliskie kopie dokumentów, filtrowanie jakości odrzuca teksty o niskiej wartości, a selekcja pod pojemność porządkuje fakty według liczby i częstości. Techniki działają na różnych poziomach danych i nie zastępują się nawzajem [1][4].\n\n| Kryterium | Deduplikacja | Filtrowanie jakości | Selekcja pod pojemność |\n|---|---|---|---|\n| Cel | usunięcie powtórzeń | odrzucenie tekstów niskiej jakości | dopasowanie liczby faktów do pojemności modelu |\n| Metoda | hashowanie i porównywanie fragmentów | klasyfikatory i heurystyki | analiza częstości faktów i entropii |\n| Wpływ na zapamiętywanie faktów | ogranicza odtwarzanie tekstu verbatim [4] | poprawia spójność odpowiedzi | zwiększa liczbę zapamiętanych faktów [1] |\n| Główne ograniczenie | nie usuwa pamięci mozaikowej [5] | może usuwać rzadkie, poprawne informacje | wymaga zdefiniowania, co jest faktem |\n\nDane po deduplikacji wciąż mogą prowadzić do odtwarzania treści. Badanie „The mosaic memory of large language models” z 29 stycznia 2026 roku pokazuje, że modele składają zapamiętany tekst z podobnych, częściowo zmienionych fragmentów, a nie tylko z identycznych kopii [5]. Deduplikacja zmniejsza ryzyko, ale go nie usuwa.\n\n## Czy zapamiętanie faktu oznacza, że model odpowiada prawdziwie?\n\nNie. Zapamiętanie faktu w parametrach nie gwarantuje poprawnego przywołania, aktualności ani odporności na zmianę kontekstu. Badania rozróżniają zapamiętywanie faktów od niepożądanego odtwarzania fragmentów danych treningowych [4]. Model może nauczyć się relacji typu osoba–data bez wiernego przechowywania całych dokumentów.\n\nTo rozróżnienie ma znaczenie przy ocenie modelu. Wysoki wynik w teście faktów nie mówi nic o zachowaniu po zmianie kontekstu lub po dostrojeniu. Osobny artykuł o [rankingu modeli open source](\u002Fposts\u002Franking-modeli-ai-open-source-dlaczego-benchmarki-to-za-malo) pokazuje, gdzie kończy się wartość pojedynczego benchmarku.\n\n## Które modele lokalne sprawdzić pod polskie dane?\n\nDla polskiego tekstu sensownym punktem startu są modele trenowane z naciskiem na polski: Bielik v3 w wariantach 1.5B, 4.5B i 11B oraz PLLuM 2512 w rozmiarach 4B, 8B, 12B i 70B [6][7]. Dla zadań wielojęzycznych i agentowych dochodzą Qwen3.5 i Gemma 4 [8][9].\n\nBielik-11B-v3.0-Instruct ma 11 mld parametrów, powstał w SpeakLeash i ACK Cyfronet AGH, obejmuje 32 języki europejskie i jest udostępniany na licencji Apache 2.0 [6][10]. Karta modelu wymienia brak wbudowanych mechanizmów moderacji, więc treści fałszywe lub tendencyjne są możliwe. Model jest dostępny w Ollama jako bielik-11b-v3.0-instruct, obok mniejszych wariantów 1.5B i 4.5B [11].\n\nPLLuM-12B-chat-2512 należy do linii utworzonej w grudniu 2025 roku, obsługuje polski z dodatkowym angielskim i jest dostępny na licencji Apache 2.0 [7]. Rodzina obejmuje 4B, 8B, 12B i 70B, a model dostrajano pod dialog, RAG i zadania administracyjne. Korpus PLLuM liczył około 28 mld tokenów w wersji komercyjnej i około 150 mld w niekomercyjnej, a tuning instrukcyjny objął około 40 tys. par lub dialogów [12][13].\n\nW benchmarku LLMzSzŁ Bielik-11B-v2.1-Instruct uzyskał 57,52 punktu i był najlepszym testowanym modelem poniżej 15 mld parametrów [14]. Wynik dotyczy starszej wersji i konkretnego zestawu zadań, więc nie jest uniwersalnym rankingiem.\n\n## Ile pamięci potrzebuje lokalny model?\n\nDla modeli 2B–4B wystarczy 8–16 GB pamięci, dla 7B–8B około 8 GB VRAM lub 16 GB RAM, a dla 12B–14B od 12 do 16 GB VRAM albo 24 GB RAM. Model 70B po kwantyzacji Q4 potrzebuje około 40–48 GB pamięci, więcej przy długim kontekście [9][15].\n\n| Model po kwantyzacji | Sensowny punkt startowy |\n|---|---|\n| 2B–4B | 8–16 GB RAM lub pamięci wspólnej |\n| 7B–8B | około 8 GB VRAM albo 16 GB RAM |\n| 12B–14B | 12–16 GB VRAM albo 24 GB RAM |\n| 27B–32B | 24–32 GB VRAM lub RAM |\n| 70B | około 40–48 GB pamięci dla Q4 |\n\nOficjalny przykład Ollama: Gemma 4 E2B ma około 7,2 GB pobierania i zalecane około 8 GB VRAM lub pamięci zunifikowanej [9]. Gdy VRAM brakuje, część modelu trafia do RAM i odpowiedzi zwalniają. Ollama działa też na CPU, korzysta z Metal na komputerach Apple, wymaga compute capability 5.0+ na kartach NVIDIA i wspiera ROCm na AMD [16]. LM Studio na macOS wymaga Apple Silicon M1–M4 i systemu macOS 14 lub nowszego, a na Windows procesora x64 z AVX2 lub ARM Snapdragon X Elite [15].\n\n## Czy lokalne modele są darmowe?\n\nModele lokalne w Ollama są bezpłatne i bez limitu zapytań po stronie Ollama. Koszt to sprzęt, energia i opcjonalne aplikacje [17][18]. Logowanie nie jest wymagane do modeli lokalnych [18].\n\nPłatne plany dotyczą modeli w chmurze. Stan na październik 2026, ceny oficjalne w USD: Free 0 USD, Pro 20 USD miesięcznie lub 200 USD rocznie, Max 100 USD miesięcznie, Team 500 USD miesięcznie, Enterprise indywidualnie [17]. Kredyty odnawiają się co miesiąc i nie przechodzą na kolejny okres. LM Studio w wersji darmowej obejmuje lokalne modele, llama.cpp, MLX i lokalną transkrypcję głosu, a Bionic+ kosztuje 20 USD miesięcznie i Pro 100 USD miesięcznie [19]. Aktualna wersja LM Studio dla Windows to 0.4.26, widoczna 15 października 2026 roku [20].\n\n## Jak sprawdzić selekcję danych we własnym projekcie?\n\nPolecamy zacząć od małego, powtarzalnego testu. Zbierz listę faktów o encjach z odpowiedziami, podziel dane na wariant pełny i wyselekcjonowany, a potem porównaj oba modele na tych samych pytaniach. Do pomiaru przydają się wymuszone odpowiedzi w schemacie JSON, które Ollama obsługuje przez structured outputs, także dla modeli wizyjnych [21]. Osobny przewodnik po narzędziach do lokalnych modeli opisuje [smallcode](\u002Fposts\u002Fsmallcode-jak-jeden-developer-naprawil-90-bledow-i-stworzyl-stabilne-narzedzie-do-lokalnych-llm).\n\nTrzy zasady ograniczają ryzyko błędu. Po pierwsze, porównuj modele o tej samej liczbie parametrów i tej samej kwantyzacji. Po drugie, sprawdzaj ogólną wydajność, nie tylko pytania faktograficzne. Po trzecie, zapisuj wersję danych i konfigurację treningu, bo bez tego wyniku nie da się powtórzyć. Jako punkt wyjścia wybierz model 7B–8B w kwantyzacji Q4 i zestaw około stu faktów ze znaną odpowiedzią.\n\n## Najczęstsze pytania\n\n### Czy wystarczy usunąć 30% danych, aby model zapamiętał więcej?\n\nNie. Liczba nie jest regułą. Badanie z 2026 roku dotyczyło selekcji faktów względem pojemności modelu i wyrównania częstości, a nie stałego progu procentowego [1]. Ten sam procent usuniętych danych da różne efekty zależnie od tego, ile faktów zawiera korpus i jak bardzo jest zduplikowany.\n\n### Czy mniejszy model może dorównać większemu?\n\nW eksperymencie GPT-2 Small o 110 mln parametrów po selekcji danych dorównał modelowi 1,3 mld parametrów trenowanemu na pełnym zbiorze [2]. To wynik dla jednego zadania i jednego zestawu danych. Nie oznacza, że każdy mały model zastąpi większy w rozmowie, kodzie czy rozumowaniu.\n\n### Czy powtarzanie danych poprawia zapamiętywanie?\n\nKrótko i w odpowiednim momencie może pomóc. Praca o ponownym użyciu danych opisuje okno, w którym powtórki działają, oraz wzrost ryzyka overfittingu przy zbyt wczesnym lub nadmiernym powtarzaniu [3]. Decyduje harmonogram, a nie sama obecność powtórzeń.\n\n### Czy lokalny model jest bezpieczny dla danych firmowych?\n\nModel uruchomiony lokalnie może pozostawić prompt i dokument na urządzeniu, a internet jest potrzebny głównie do pobrania aplikacji i wag [15]. To nie zwalnia z konfiguracji: logi aplikacji, kopie zapasowe i dostęp do lokalnego serwera API nadal trzeba zabezpieczyć. Zakres zależy od wdrożenia, nie od samego faktu uruchomienia lokalnie.\n\n## Źródła\n\n1. [Cram Less to Fit More: Training Data Pruning Improves Memorization of Facts (arXiv, 2026)](https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fpdf\u002F2604.08519)\n2. [Cram Less to Fit More: Training Data Pruning Improves Memorization of Facts (Papers with Code, 2026)](https:\u002F\u002Fpaperswithcode.co\u002Fpaper\u002F2604.08519)\n3. [Train Smarter, Not Longer: Memorization-Guided Data Reuse for Efficient LLM Training (arXiv, 2026)](https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fhtml\u002F2607.04969)\n4. [Undesirable Memorization in Large Language Models: A Survey (arXiv, 2024)](https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fhtml\u002F2410.02650v1)\n5. [The mosaic memory of large language models (Nature, 2026)](https:\u002F\u002Fwww.nature.com\u002Farticles\u002Fs41467-026-68603-0)\n6. [speakleash\u002FBielik-11B-v3.0-Instruct (Hugging Face, 2025)](https:\u002F\u002Fhuggingface.co\u002Fspeakleash\u002FBielik-11B-v3.0-Instruct)\n7. [CYFRAGOVPL\u002FPLLuM-12B-chat-2512 (Hugging Face, 2025)](https:\u002F\u002Fhuggingface.co\u002FCYFRAGOVPL\u002FPLLuM-12B-chat-2512)\n8. [qwen3.5 (Ollama)](https:\u002F\u002Follama.com\u002Flibrary\u002Fqwen3.5)\n9. [gemma4 (Ollama)](https:\u002F\u002Follama.com\u002Flibrary\u002Fgemma4)\n10. [Bielik v3 Small: Technical Report (arXiv, 2025)](https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fhtml\u002F2505.02550)\n11. [SpeakLeash (Ollama)](https:\u002F\u002Follama.com\u002FSpeakLeash)\n12. ['Polish hat' for any language model was created as part of PLLuM (Science in Poland, 2026)](https:\u002F\u002Fscienceinpoland.pl\u002Fen\u002Fnews\u002Fnews,106968,polish-hat-any-language-model-was-created-part-pllum.html)\n13. [PLLuM - Polish Large Language Model (pllum.org.pl)](https:\u002F\u002Fpllum.org.pl)\n14. [LLMzSzŁ: a comprehensive LLM benchmark for Polish (arXiv, 2025)](https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fhtml\u002F2501.02266v1)\n15. [System Requirements (LM Studio)](https:\u002F\u002Flmstudio.ai\u002Fdocs\u002Fapp\u002Fsystem-requirements)\n16. [Hardware support (Ollama)](https:\u002F\u002Fdocs.ollama.com\u002Fgpu)\n17. [Ollama Pricing (Ollama)](https:\u002F\u002Follama.com\u002Fpricing)\n18. [Quickstart (Ollama)](https:\u002F\u002Fdocs.ollama.com\u002Fquickstart)\n19. [Bionic Pricing (LM Studio)](https:\u002F\u002Flmstudio.ai\u002Fpricing)\n20. [Download LM Studio - Mac, Linux, Windows (LM Studio)](https:\u002F\u002Flmstudio.ai\u002Fdownload)\n21. [Structured outputs (Ollama Blog)](https:\u002F\u002Follama.com\u002Fblog\u002Fstructured-outputs)",1647,"Article",[237,243,249,255,261,267,273,279,285,291,297,303,309,315,321,327],{"id":238,"slug":239,"pillar_id":240,"draft_id":241},"c4937137-8f24-4234-a7c2-f7d3e90ca928","czy-ameryka-naprawde-odwraca-sie-od-ai-liczby-ktore-powinny-niepokoic-polskie-firmy",{"color_token":222},{"title":242},"Czy Ameryka naprawdę odwraca się od AI? Liczby, które powinny niepokoić polskie firmy",{"id":244,"slug":245,"pillar_id":246,"draft_id":247},"ffcfb1b3-5d39-4a99-943e-65767ee2550e","openai-bez-microsoftu-kto-zyska-a-kto-straci-na-nowych-zasadach-gry",{"color_token":222},{"title":248},"OpenAI bez Microsoftu: kto zyska, a kto straci na nowych zasadach gry",{"id":250,"slug":251,"pillar_id":252,"draft_id":253},"5ff5826f-d4cf-4caf-8a69-994b6fa77ae9","youtube-bez-filmow-czy-google-naprawde-chce-zebys-przestal-ogladac",{"color_token":222},{"title":254},"YouTube bez filmów: czy Google naprawdę chce, żebyś przestał oglądać?",{"id":256,"slug":257,"pillar_id":258,"draft_id":259},"4238f32a-fb55-4bb8-9239-5608031c1079","40-miliardow-dolarow-od-google-kto-naprawde-zyska-na-sojuszu-z-anthropic",{"color_token":222},{"title":260},"40 miliardów dolarów od Google: kto naprawdę zyska na sojuszu z Anthropic?",{"id":262,"slug":263,"pillar_id":264,"draft_id":265},"d8b00ab9-9b58-41c1-b1e7-051a53e3d31c","github-copilot-dlaczego-placisz-wiecej-choc-miales-placic-mniej",{"color_token":222},{"title":266},"GitHub Copilot: dlaczego płacisz więcej, choć miałeś płacić mniej",{"id":268,"slug":269,"pillar_id":270,"draft_id":271},"5ce29e8a-e105-4e5f-88fc-adb136b9f528","co-naprawde-zmienilo-sie-w-umowie-microsoft-openai-i-dlaczego-agi-przestalo-byc-priorytetem",{"color_token":222},{"title":272},"Co naprawdę zmieniło się w umowie Microsoft-OpenAI — i dlaczego AGI przestało być priorytetem",{"id":274,"slug":275,"pillar_id":276,"draft_id":277},"4b968a9d-1ac3-4cd2-9254-63e11faa8d15","dlaczego-elon-musk-przegral-z-openai-jeden-blad-ktory-kosztowal-go-miliardy",{"color_token":222},{"title":278},"Dlaczego Elon Musk przegrał z OpenAI? Jeden błąd, który kosztował go miliardy",{"id":280,"slug":281,"pillar_id":282,"draft_id":283},"a179690b-3757-4b5b-a995-9ff7c9a5505a","egzaminy-w-erze-ai-czy-chatgpt-zdalby-mature-lepiej-niz-twoje-dziecko",{"color_token":222},{"title":284},"Egzaminy w erze AI: Czy ChatGPT zdałby maturę lepiej niż twoje dziecko?",{"id":286,"slug":287,"pillar_id":288,"draft_id":289},"7977e6a4-813b-418d-b5e6-61b31f7dc749","chatgpt-w-rozmowach-o-depresji-czy-zwolnieniach-kiedy-ai-naprawde-rozumie-o-co-chodzi",{"color_token":222},{"title":290},"ChatGPT w rozmowach o depresji czy zwolnieniach — kiedy AI naprawdę rozumie, o co chodzi?",{"id":292,"slug":293,"pillar_id":294,"draft_id":295},"1e7f5934-ce29-4261-a03e-a4e0afcb0529","google-vs-anthropic-kto-naprawde-kontroluje-open-source-ai",{"color_token":222},{"title":296},"Google vs Anthropic: kto naprawdę kontroluje open source AI?",{"id":298,"slug":299,"pillar_id":300,"draft_id":301},"63051d1f-d6f6-49fe-a6fa-5022455ebb92","openai-i-microsoft-kto-zyskuje-kto-traci-na-zerwaniu-wylacznosci",{"color_token":222},{"title":302},"OpenAI i Microsoft: kto zyskuje, kto traci na zerwaniu wyłączności",{"id":304,"slug":305,"pillar_id":306,"draft_id":307},"d4265554-dd8f-4502-ba4b-cc0b01b09ec8","spacex-kontra-aws-kto-zbuduje-chmure-dla-polskiej-ai",{"color_token":222},{"title":308},"SpaceX kontra AWS: kto zbuduje chmurę dla polskiej AI?",{"id":310,"slug":311,"pillar_id":312,"draft_id":313},"2e8d6aab-d5e7-49b3-8bd3-c7d1712da7f8","hermes-agent-vs-gpt-4-kto-naprawde-wygrywa-w-open-source",{"color_token":222},{"title":314},"Hermes Agent vs. GPT-4: Kto naprawdę wygrywa w open-source?",{"id":316,"slug":317,"pillar_id":318,"draft_id":319},"9cef0925-212d-49d4-aa35-46c74c09b9be","nvidia-bije-rekordy-ale-inwestorzy-zaczynaja-liczyc-straty-co-to-oznacza-dla-polskiego-ai",{"color_token":222},{"title":320},"Nvidia bije rekordy, ale inwestorzy zaczynają liczyć straty. Co to oznacza dla polskiego AI?",{"id":322,"slug":323,"pillar_id":324,"draft_id":325},"1ebed8a4-440c-4514-9496-b96f80a6c4f0","karpathy-w-anthropic-kto-teraz-naprawde-wyprzedzi-openai",{"color_token":222},{"title":326},"Karpathy w Anthropic: kto teraz naprawdę wyprzedzi OpenAI?",{"id":328,"slug":329,"pillar_id":330,"draft_id":331},"312e7740-405e-4ee4-9c44-dc7a5936ecb0","deepfake-tuska-watermarki-openai-i-7-kary-co-polskie-firmy-musza-wiedziec-o-pochodzeniu-tresci-ai",{"color_token":222},{"title":332},"Deepfake Tuska, watermarki OpenAI i 7% kary: co polskie firmy muszą wiedzieć o pochodzeniu treści AI",[]]